शिव महिम्न स्तोत्रम्
Shiva Mahimna Stotram
Pushpadanta's classical hymn on the immeasurable greatness of Shiva.
समर्पितभगवान शिवpushpadanta uvaacha- mahimnh paarn te paramavidusho yadyasadrishee stutirbrahmaadeenaamapi tadavasannaastvayi girh.athaavaachyh sarvh svamatiparinaamaavadhi grinan mamaapyesha stotre hara nirapavaadh parikarh (1)
ateeth panthaann tava cha mahimaa vaadmanasayo- ratadvyaavrittyaa yn chakitamabhidhatte shrutirapi.sa kasya stotavyh katividhagunh kasya vishayh pade tvaarvaacheene patati na manh kasya na vachh (2)
madhuspheetaa vaachh paramamamritn nirmitavata- stava brahmankin vaagapi suragurorvismayapadam.mama tvetaan vaaneen gunakathanapunyena bhavath punaameetyarthe'smin puramathana buddhirvyavasitaa (3)
tavaishvaryn yattajjagadudayarakshaapralayakri- ttrayeevastu vyastn tisrishu gunabhinnaasu tanushu.abhavyaanaamasminvarada ramaneeyaamaramaneen vihantun vyaakrosheen vidadhata ihaike jadadhiyh (4)
kimeehh kinkaayh sa khalu kimupaayastribhuvann kimaadhaaro dhaataa srijati kimupaadatta iti cha.atarkyaishvarye tvayyanavasaraduhstho hatadhiyh kutarko'yn kaanshchinmukharayati mohaaya jagath (5)
ajanmaano lokaah kimavayavavanto'pi jagataa- madhishthaataarn kin bhavavidhiranaadritya bhavati.aneesho vaa kuryaadbhuvanajanane kh parikaro yato mandaassvaan pratyamaravara snsherata ime (6)
trayee saankhyn yogh pashupatimatn vaishnavamiti prabhinne prasthaane paramidamadh pathyamiti cha.rucheenaan vaichitryaadrijukutilanaanaapathajushaan nrinaameko gamyastvamasi payasaamarnava iva (7)
mahokshh khatvaanggn parashurajinn bhasma phaninh kapaaln cheteeyattava varada tantropakaranam.suraastaan taamriddhin dadhati tu bhavadbhroopranihitaan n hi svaatmaaraamn vishayamrigatrishnaa bhramayati (8)
dhruvn kashchitsarvn sakalamaparassvadhruvamidn paro dhrauvyaaghrauvye jagati gadati vyastavishaye.samaste'pyetasminpuramathana tairvismita iva stuvanyjihremi tvaan na khalu nanu dhrishtaa mukharataa (9)
tavaishvaryn yatnaadyadupari virinycho hariradhh parichchhettun yaataavanalamanalaskandhavapushh.tato bhaktishraddhaabharagurugrinadbhyaan girisha yat svayn tasthe taabhyaan tava kimanuvrittirna phalati (10)
ayatnaadaapaadya tribhuvanamavairavyatikarn dashaasyo yadvaahoonabhrita ranakandooparavashaan.shirh padmashreneerachitacharanaambhoruhabalaih sthiraayaastvadbhaktestripurahara visphoorjitamidam (11)
amushya tvatsevaasamadhigatasaarn bhujavann balaatkailaase'pi tvadadhivasatau vikramayath.alabhyaa paataale'pyalasachalitaanggushthashirasi pratishthaa tvayyaaseeddhruvamupachito muhyati khalh (11)
yadrddhin sutraamno varada paramochchairapi satee- madhashchakre baanh parijanavidheyatribhuvanh.na tachchitrn tasminvarivasitari tvachcharanayo- rna kasyaa unnatyai bhavati shirasastvayyavanatih (13)
akaandabrahmaandakshayachakitadevaasurakripaa- vidheyasyaa''seedyastrinayana vishn snhritavath.sa kalmaashh kanthe tava na kurute na shriyamaho vikaaro'pi shlaaghyo bhuvanabhayabhaktavyasaninh (14)
asiddhaarthaa naiva kvachidapi sadevaasuranare nivartante nityn jagati jayino yasya vishikhaah.sa pashyanneesha ,tvaamitarasurasaadhaaranamabhoot smarh smartavyaatmaa na hi vashishu pathya paribhavh.
mahee paadaaghaataadvrajati sahasaa snshayapadn padn vishnordhaasyadbhujaparigharugnagrahaganam.muhurdyaurdausthyn yaatyanibhritajataataaditatataa jagadkshaayai tvn natasi nanu vaamaiva vibhutaa (16)
viyadvyaapee taaraaganagunitaphenopamaruchih pravaaho vaaraan yh prishatalaghushth shirasi te.jagaddeepaakaarn jaladhivalayn tena kritami- tyanenaivonneyn dhritamahima divyn tava vapuh. (17)
rathh kshonee yantaa shatadhritiragendro dhanuratho rathaangge chandraarkau rathacharanapaanih shara iti.didhakshoste ko'yn tripuratrinamaadambaravidhi- vidheyh kreedantyo na khalu paratantrh prabhudhiyh (18)
hariste saahasrn kamalabalimaadhaaya padayo- ryadekone tasminnijamudaharannetrakamalam.gato bhaktyudrekh parinatimasau chakravapushaa trayaanaan rakshaayai tripurahara jaagarti jagataam (19)
kratau supte jaagrattvamasi phalayoge ritumataan kva karma pradhvastn phalati purushaaraadhaanamrite.atastvaan samprekshya kratushu phaladaanapratibhuvn shrutau shraddhaan baddhvaa dridhaparikarh karmasu janh. (20)
kriyaadaksho dakshh kratupatiradheeshastanubhritaa- mrisheenaamaartvijyn sharanada sadasyaah suraganaah.kratubhrashtasvatth kratuphalavidhaanavyasanino dhruvn kartuh shraddhaavidhuramabhichaaraaya hi makhaah. (21)
prajaanaathn naatha prasabhamabhikn svaan duhitarn gataan rohidbhootaan riramayishumrishyasya vapushaa.dhanuhpaaneryaatn divamapi sapatraakritamamun trasantn te'dyaapi tyajati na mrigavyaadharabhash (22)
svalaavanyaashnsaa dhritadhanushamahnaaya trinava- tpurh plushtn drishtvaa puramathana pushpaayudhamapi.yadi strainn devee yamaniratadehaardhaghatanaa- davaiti tvaamaddhaa bata varada mugdhaa yuvatayh.
shmashaaneshvaakreedaa smarahara pishaachaah sahacharaa- shchitaabhasmaaleph sragapi nrikaroteeparikarh.amanggalyn sheeln tava bhavatu naamaivamakhiln tathaa'pi smartreenaan varada paramn manggalamasi (24)
manh pratyakchitte savidhamavadhaayaattamaruth prahrishyadromaanh pramadasalilotsaahitadrishh. yadaalokyaahraadn hrada iva nimajjyaamritamaye dadhatyantastattvn kimapi yaminastakila bhavaan (25)
svamarkastvn somastvamasi pavanastvn hutavaha- stvamaapastvn vyoma tvamu dharaniraatmaa tvamiti cha.parichchhinnaamevn tvayi parinataa bibhrati girn parn vidmastattvn vayamiha tu yattvn na bhavasi (26)
trayee tisro vritteestribhuvanamatho treenapi suraa- nakaaraadyairvarnaistribhirabhidadhatteernavikriti.tureeyn te dhaama dhvanibhiravirundhaanamanubhih samastavyastn tvaan sharanada grinaatyomiti padam (27)
bhava: sharvo rudrh pashupatirathogrh saha mahaan- stathaa bheemeshaanaaviti yadabhidhaanaashtakamidam.amushminpratyekn pravicharati deva shrutirapi priyaayaasmai dhaatre pravihitanamasyo'smi bhavate (28)
namo nedishthaaya priyadava davishthaaya cha namo namh kshodishthaaya smarahara mahishthaaya cha namh.namo varshishthaaya trinayana yavishthaaya cha namo namh sarvasmai te tadidamiti sharvaaya cha namh (29)
bahularajase vishvotpattau bhavaaya namo namh prabalatamase tatsnhaare haraaya namo namh.janasukhakrite satvodriktau mridaaya namo namh pramahasi pade nistraigunye shivaaya namo namh (30)
krishaparinati cheth keshavashyn kva chedn kva cha tava guna seemollangghinee shashvadriddhih.iti chakitamamandeekritya maan bhaktiraadhaa- dvarada charanayoste vaakyapushpopahaaram (31)
asitagirisamn syaatkajjaln sindhupaane surataruvarashaakhaa lekhanee patramurvee.likhati yadi griheetvaa shaaradaa sarvakaaln. tadapi tava gunaanaameesha paarn na yaati (32)
asurasuramuneendrairarchitasyendumaule- rgrathitagunamahinno nirgunasyeshvarasya.sakalagunavarishthh pushpadantaabhidhaano ruchiramalaghuvritth stotrametachchakaara. (33)
aharaharanavadyn dhoorjateh stotrametat pathati paramabhaktyaa shuddhachitth pumaanyh.sa bhavati shivaloke rudratulyastathaa'tra prachurataradhanaayuhputravaankeertimaanshcha. (34)
maheshaannaaparo devo mahimno naaparaa stutih.aghoraannaaparo mantro naasti tattvn guroh param (35)
deekshaadaann tapasteerthn jnyaann yaagaadikaah kriyaa:.mahimnasstavapaathasya kalaan naarhati shodasheem (36)
kusumadashananaamaa sarvagandharvaraajh shashidharavaramaulerdevadevasya daash.sa gurunijamahimno bhrashta evaasya roshaat stavanamidamakaarsheeddivyadivyn mahimnh (37)
suravaramunipoojyn svargamokshaikahetun pathati yadi manushyh praanyjalirnaanyachetaah.vrajati shivasameepn kinnarh stooyamaanh stavanamidamamoghn pushpadantapraneetam (38)
shreepushpadantamukhapangkajanirgatena stotrena kilbishaharena harapriyena.kanthasthitena pathitena samaahitena supreenito bhavati bhootapatirmaheshh (39)
ityeshaa vaangmayee poojaa shreemachchhangkarapaadayoh.arpitaa tena deveshh preeyataan me sadaashivh (40)
शिव महिम्न स्तोत्रम् का अर्थ
The hymn explores the limits of language before the infinite, Shiva's cosmic acts, and devotion as the truest form of praise.